ايران و سازمان تجارت جهاني ( قسمت دوم )
نظر كارشناسان اقتصادي
يك كارشناس مؤسسه پژوهش هاي برنامه ريزي اقتصادي در خصوص نتايج پيوستن به WTO در بخش كشاورزي معتقد است:نتيجه پيوستن ايران به WTO حداقلدر بخش كشاورزي، به دليل مؤظف بودن به كاهش تعرفه ها باعث مي شد محصولات اين بخش در قالب با ديگر كشورها با كاهش هزينه ها و استانداردهاي قابل قبول در عرصه بين المللي حضوررده بندي همچنين تعرفه كالاهاي حساسي مانند گندم ، ذرت ، دانه هاي روغني و ديگر كالاهايي كه با هدف خودكفايي توليد مي شوند ، بازنگري ميشوند و سيستم تعرفه اي آنها براي حمايت از توليد داخلي تعيين شود. شايد هم به اعتقاد مجتبي خسروتاج رئيس سازمان توسعه تجارت يكي از دلايل اصلي تمايل به عضويت در سازمان تجارت جهاني فرصتهايي است كه بر سر راه صادرات كالا و خدمات قرار دارد . وي مي افزايد:بسياري از مشكلات صادرات ، ريشه داخلي دارد و در حال حاضر در زمينه صادرات به آن سوي مرزها مشكل كمتري داريم و زماني كه بتدريج ظرفيت داخلي خود را افزايش دهيم و وقتي شركتهاي ما آمادگي حضور در صحنه بين المللي را داشته باشند ، در آن صورت عضويت در WTO يك فرصت است.
براي استفاده از اين فرصتها بايد يرنامه ريزي و سرمايه گذاري شود، ضمن اين كه انتقال فناوري و دانش در بخش رقابت پذيري به ايجاد فرصت برابر بنگاه ها و شركتهاي صادراتي در مقابل ديگر شركتها مي انجامد و در بلند مدت ، الحاق به سازمان تجارت جهاني در بهبود وضعيت تجاري كشور مؤثر خواهد بود.
در اين ميان برخي كارشناسان نيز معتقدند پيوستن ايران به WTO باعث تقويت صنايع معدني مي شود و در مقابل ، تضعيف برخي صنايع غير معدني را به همراه خواهد داشت، به نظر آنان با توجه به آزاد بودن واردات كالا و نبود محدوديت براي واردات كالاهاي خانگي و محصولات فلزي ، پيوستن ايران به سازمان تجارت جهاني در كوتاه مدت تأثيري بر وضعيت صنايع فلزي كشور نخواهد داشت . با اعمال بخشي از الزامات WTO ، واحدهاي توليد كننده بويژه در بخش لوازم خانگي در معرض رقابت قرار مي گيرند، البته پيوستن به WTO تأثير قابل توجهي در كوتاه مدت بر وضعيت توليد لوازم خانگي نخواهد داشت و با توجه به بررسي هاي انجام شده و اين كه مذاكرات الحاقي به WTO ، چندين سال طول مي كشد ، بنابراين زمان كافي براي تنظيم واحدهاي توليد كننده وجود دارد. يعني اين واحدها بايد مقياس هاي اقتصادي خود را تنظيم و از نظر ساختار هزينه اي ، به گونه اي عمل كنند كهذ حداقل هزينه را دارا باشد.
مظفر اعوانی مدير كل صنايع فلزي ، بالاترين تعرفه را در بخش صنايع فلزي 45% عنوان كرد و افزود:اين تعرفه به واردات بخشي از لوازم خانگي اختصاصي دارد. با توجه به اين كه تعرفه بسيار بالايي نيست، نگراني اي براي كاهش آن وجود ندارد.
به اعتقاد حسن سائقه ، عضو هيأت مديره انجمن لوازم صوتي و تصويري ، هدف نهايي سازمان تجارت جهاني ، روان سازي فعاليت هاي تجاري در دنياست و تعرفه هاي گمركي موانعي براي رواني تجارت در سطح جهان محسوب مي شوند.
وي مي افزايد: تعرفه واردات لوازم صوتي و تصويري 40% است و قاچاق اين محصول نيز به كشور وجود دارد، در نتيجه با توجه به قاچاق پذيري لوازم صوتي و تصويري ، عملاً طبق خواست سازمان تجارت جهاني عمل مي شود. همچنين هزينه قاچاق حدود 20% قيمت محصول صوتي و تصويري وارداتي به كشور است و با در نظر گرفتن اين هزينه ، در واقع واردات لوازم صوتي و تصويري با تعرفه 20 درصدي انجام مي شود.به اعتقاد وي ، در صورت پيوستن به WTO و كاهش تعرفه واردات، آسيبي به صنعت لوازم صوتي و تصويري وارد نمي شود و با توجه به اين كه در حال حاضر ، صنعت صوتي و تصويري آسيب پذيري زيادي دارد ، اين صنعت نسبت به صنايع ديگر از حمايت كمتري برخوردار است و به همين دليل پيوستن ايران به WTO آسيب كمتري به اين صنعت وارد خواهد كرد. از طرفي رسانه هاي خارجي نيز با پذيرفته شدن ايران به عنوان ناظر سازمان تجارت جهاني ، نظراتي را بيان كرده اند.
اوتول، خبرنگار بي بي سي در 29 مي 2005 در خصوص پذيرش ايران در WTO مي گويد: اين پيشرفت در جهت عضويت ايران در سازمان تجارت جهاني ، ممكن است موضع تيم مذاكره اتمي ايرانرا كه مورد انتقاد برخي محافل در ايران بود، تقويت كند؛ ضمن اينكه همه فكر مي كنند اين نخستين امتياز ملموسي است كه ايران از مذاكرات اتمي طولاني خود با آسمان ،بريتانيا و فرانسه آورده است.
بر اساس گزارش بي بي سي ، امريكا در 5 سال گذشته 21 بار درخواست بررسي عضويت ايران را در سازمان تجارت جهاني وتو كرده است ، اما بتازگي تصميم گرفت براي تشويق ايران به كنار گذاشتن برنامه غني سازي اورانيوم و كمك به پيشبرد مذاكرات هسته اي ايران و اروپا از مخالفت با بررسي عضويت ايران در سازمان تجارت جهاني دست بردارد.
يكي از مزيتهاي عضويت در WTO جلب دانش فني و مديريت كارامد در عرصه هاي مختلف صنعتي ، از جممله صنعت خودرو سازي است.
پيوستن به يكي از 6 شركت بزرگ و مطرح خودروسازي و استفاده از تجربيات آنها مي تواند فاصله را از نظر دانش فني و مديريت كارامد با شاخص هاي جهاني پوشش دهد.با توجه به اينكه پاشنه آشيل صنعت خودروي كشور ، پر كردن شكاف فناوري سخت افزاري – نرم افزاري است.
به اعتقاد رئيس انجمن خودرو سازان ورود به WTO ، پاي بانكها و بيمه هاي خارجي را به ايران باز مي كند كه خود باعث رونق بازار سرمايه و ارتقاي سطح كيفي محصولات مي شود ، اما نبايد فراموش كرد كه پيوستن به WTO با خود الزاماتي را به همراه دارد كه به حذف قوانين و مقررات دست و پا گير و بروكراسي اداري مي انجامد و ما را مجبور به بازنگري در مقررات كار مي كند كه خود موجب حذف عوامل بازدارنده توليد و بهبود وضعيت توليد خواهد شد.
رد يا پذيرش در خواست دولتها براي عضويت در سازمان تجارت جهاني بر اساس اجماع ميان اعضاي اين سازمان صورت مي گيرد و اگر بررسي درخواست كشوري مورد پذيرش قرار بگيرد ، اين كشور بايد طي فرايندي طولاني مدت خود را با معيارهاي سازمان تجارت جهاني تطبيق دهد و سپس اين سازمان درباره پذيرش يا عدم پذيرش آن كشور به جمع اعضاي خود تصميم مي گيرد.
عليرضا امامي، مدير دفتر مطالعات و برنامه ريزي استراتژي سازمان گسترش و نوسازي صنايع ايران با اشاره به اين كه در حال حاضر متوسط تعرفه واردات محصولات صنعتي به ايران بالاست گفت: در صورت پيوستن به WTO اين تعرفه ها بايد كاهش يابند كه خود، افزايش توان توليد و رقابت با صنايع خارجي را ضروري مي كند.
وي با اشره به صادرات رو به رشد خودروي توليدي ايران گفت: در صورت ادامه اين روند حتي با كاهش تعرفه صد در صدي واردات خودرو نيز اين صنعت قابل رقابت با توليدات خارجي خواهد بود و مشكلي ايجاد نخواهد شد.
منبع : روزنامه جام جم
روزنامه دنياي اقتصاد
استخراج: پروين قدمي
انجمن علمی مدیریت بازرگانی. استفاده از مطالب وبلاگ با یا بدون ذکر آدرس وبلاگ بلامانع می باشد.